Ektropion
Tedavisi

Göz kapağının konjonktival yüzü dışarı döndüğünde, kapak gözü saran bariyer olma görevini kaybeder. Gözyaşı gölette kalır, yanaklara doğru akar ve göz kırpma refleksi korneayı temizleyemez. Ektropion doğuştan olabileceği gibi yaşamın ilerleyen dönemlerinde de gelişebilir ve okuloplastik cerrahinin önemli tedavi başlıklarından biridir.

Göz kapaklarının dışa dönmesi farklı yaş gruplarında değişik nedenlerle ortaya çıkabilir:

• Yaşa bağlı gevşeme: İlerleyen yaşla birlikte kapak cildinde kollajen kaybı ve tendon gevşemesi kapak kenarını dışa çeker.
• Kapak kenarı kitleleri: Tümörler veya kistler, oluşturdukları ağırlık sayesinde kapağı aşağıya ve dışarıya doğru düşürebilir.
• Yüz felci: Fasiyal sinir paralizileri kapak kaslarının kontrolünü kaybettirerek ektropiona zemin hazırlar.
• Travma ve yanıklar: Kapak cildinde nedbe dokusu oluşturan enfeksiyonlar veya kazalar kapak kenarını dışa doğru çevirir.
• Doğumsal nedenler: Bazı bebeklerde kapak destek dokuları yeterince gelişmediği için doğuştan ektropion görülebilir.

Sağlıklı görüş için korneanın düzenli olarak gözyaşı ile ıslatılması gerekir. Kapaklar dışa döndüğünde bu düzen bozulur ve aşağıdaki sorunlar ortaya çıkar:

• Yetersiz gözyaşı dağılımı: Gözyaşı filmi korneayı eşit kaplayamadığı için kuruluk ve yanma başlar.
• Korneal hasar: Açıkta kalan kornea hızla çizilir, enfeksiyonlara açık hale gelir ve görmede kalıcı bozulmalar gelişebilir.
• Yanaklara doğru gözyaşı akması: Sürekli sulanma ve yanaklarda tahrişe yol açan gözyaşı taşması hastaları sosyal açıdan rahatsız eder.
• Estetik kaygılar: Göz kapağının dışa dönmesi yüzün en görünür bölgesinde belirgin kozmetik kusur oluşturur.

İlk bakışta kozmetik bir sorun gibi görülse de, kornea hasarı ve enfeksiyon riskini artırdığı için ektropionun tedavisi geciktirilmemelidir. Kısa sürede planlanan cerrahi ile göz yüzeyi korunur, kronik kuruluk ve ülser gelişimi engellenir.

Cerrahi öncesi dönemde göz yüzeyini korumak için geçici çözümler uygulanabilir. Bu destek tedaviler hastalığı tamamen ortadan kaldırmasa da kornea hasarını sınırlar:

• Yapay gözyaşı ve yağlı pomadlar: Göz yüzeyini sürekli nemli tutarak kurumuş alanları rahatlatır.
• Antibiyotikli damlalar: Kapak kenarında gelişebilecek enfeksiyon riskini azaltır.
• Gece koruyucu bandajlar: Uyku sırasında gözün kapanmasını sağlayarak korneayı açıkta bırakmaz.
• Geçici bantlama: Kapak kenarını nazikçe içe çekerek gözyaşı dağılımını kısmen düzeltir.

Ektropionun kalıcı tedavisi cerrahi olarak kapak dokularının sıkılaştırılması ve yeniden konumlandırılmasıdır. Lokal anestezi altında, yaklaşık 30-45 dakika süren işlem şu adımları içerir:

1. Detaylı muayene: Kapak gevşekliğinin kaynağı belirlenir, gerekirse tümör veya kitleler çıkarılır.
2. Lokal anestezi ve işaretleme: Kapak kenarında yapılacak kesi alanları planlanır.
3. Lateral tarsal strip veya wedge rezeksiyonu: Gevşek dokular kısaltılarak kapak kenarı öne ve içe alınır.
4. Kasa ve bağların güçlendirilmesi: Retraktörler yeniden konumlandırılır, kapak kenarı kemik zarına sabitlenir.
5. Bantaj ve ilaçlama: Reçete edilen damlalar uygulanır, kapak üzerine koruyucu bandaj yapılır.

Hastalar çoğunlukla aynı gün taburcu edilir. Kişiye göre tasarlanan cerrahi teknik kapak dengesini geri kazandırır ve kornea yüzeyini kalıcı olarak korur.